DERS – 7. MATEMATİK               

 الرِّيَاضِيَّاتُ  الدَّرْسُ السَّابِعُ -

KONU: Matematikte üç önemli kavram (sayı, rakam ve birim)

 الموضوع:ثَلاثُ مفَاهِيمَ هامَّةٌ في علم الحساب

          

 

ÖĞRETMENİN AÇIŞ KONUŞMASI:

أيها الإخوةُ والأخوات،

السلامَ عليكم ورحمة اللهِ وبركاتُهُ وبعد،

 

فَإنَّ الْحِسَابَ شُعْبةٌ مِنَ الْعُلُومِ الْجَلِيلَةِ الَّتيِ عُنِيَ بِهَا الإنْسَانُ مُنْذُ الْقَدِيمِ. خَاصَّةً فَإنَّ الْمُسْلِمِيَن قَدْ اهْتَمُّوا بِهَذِهِ الشُّعْبَةِ مُنْذُ فَجْرِ الإِسْلاَمِ. وَنَحْنُ سَنَتَنَاوَلُ دُرُوسًا مِنْهُ إِنْ شَاءَ اللهُ تَعَالىَ نَظَرًا إِلىَ أَهَمِّيَّتِهِ الْبَالْغَةِ فيِ حَيَاةِ الإنْسَانِِ، وَلِدَوْرِهِ فيِ نُمُوِّ الْقُوَّةِ الْعَقْلِيَّةِ وَالْفِكْرِيَّةِ.

 

سَنَتَعَرَّفُ أَوَّلاً عَلىَ ثَلاَثِ مَفَاهِيمَ أَسَاسِيَّةٍ فيِ هَذَا الدَّرْسِ وَهِيَ الْعَدَدُ وَالرَّقَمُ وَالْوَحْدَةُ.

 

فَقَدْ أَعْدَدْتُ لَكُمْ جُمَلاً تَمْهِيدِيَّةً فيِ هَذَا الْمَوْضوُعِ بِاللُّغَةِ التُّركِيَّةِ، لِتَقُومواُ بِتعرِيبها على سَبِيلِ التَّمْرِينِ، وَبِاللهِ التّوفيقُ.

  1. Sayı, matematiksel sembollerden birinin ifade ettiği

 belli bir değere verilen isimdir.

الْعَدَدُ اِسْمٌ يُطْلَقُ عَلىَ قِيْمَةٍ مُعيَّنَةٍ يَدُلُّ عَلَيِهَا رَمْزٌ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيّةِ.

 

  1. Örneğin 3, aynı cinsten üç birimin toplamını ya da

farklı cinslerden üç şeyin toplamını ifade eder.

مَثَلاً: 3، تَدُلٌّ عَلىَ مَجْمُوعِ ثَلاَثِ وَحَدَاتٍ مِن جِنْسٍ وَاحِدٍ، أَوْ عَلىَ ثَلاَثَةِ أَشْيَاءَ مِنْ أَجْنَاسٍ مُخْتَلِفَةٍ.

 

3. Size bazı örnekler:

إِلَيْكُمْ بَعْضُ أَمْثِلةٍ:

 

4. Kaç kalemin var?

كَمْ قَلَمًا تملِكُ؟

 

5. Kaç kişisiniz?

كم أنتُمْ؟

 

6. 3 x 6 = 18 (üç kere altı onsekiz.)

3 X 6 = 18 (ثَلاَثَةٌ فيِ سِتَّةٍ، ثَمَانِيَةَ عَشَرَ)

 

7. Matematik terminolojisinde birimin anlamı nedir?

مَا مَعْنيَ الْوَحْدَةِ فيِ مُصْطَلَحِ عِلْمِ الرِّيَاضِيَّاتِ؟

 

8. Aynı cinsten oluşan kümenin bir unsuruna birim denir.

الْوَحْدَةُ اِسْمٌ يُطلَقُ عَلىَ الْعُنْصُرِ الْوَاحِدِ مِنْ جُمْلَةِ الْعَنَاضِرِ الْمُتَجَانِسَةِ.

 

9. Meselâ aynı cinsten 7şey, yedi birimden oluşur.

مَثَلاً سَبْعَةٌ أشْيَاءَ مِنْ جِنْسٍ وَاحِدٍ، تَتَكَوَّنُ مِنْ سَبْعِ وَحَدَاتٍ.

 

10. Çantama beş elma koydum dediğin zaman bir elma

 bu kümenin birimini sembolize eder.

إذَا قُلْتَ وَضَعْتُ فيِ حَقِيبَتيِ خَمْسَ تُفَّاحَاتٍ، فَالتُّفَّاحَةُ الْوَاحِدَةُ تُمَثِّلُ الْوَحْدَةَ لِهَذِهِ الْمَجْمُوعَةِ.

 

11. Rakam nedir?

مَا هُوَ الرَّقَمُ؟

 

12. Rakam, matematiksel sembollerden her birine verilen isimdir.

الرَّقَمُ اِسْمٌ يُطْلَقُ عَلىِ كُلِّ رَمْزٍ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيَّةِ.

 

13. Örneğin 4, matematiksel bir semboldür; aynı cinsten 4 birimi,

ya da farklı şeylerden 4 taneyi ifade eder.

مَثَلاً 4 (أَرْبَعَةٌ)، رَمْزٌ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيَّةِ. تَدُلُّ عَلىَ أَرْبَعِ وَحَدَاتٍ مِنْ جِنْسٍ وَاحِدٍ؛ أَوْ عَلىَ أَرْبَعَةِ أَشْيَاءَ مِنْ أَجْنَاسٍ مُخْتُلِفَةٍ.

 

14. 12, üçün; aynı zamanda dördün katlarındandır.

إِثْنىَ عَشَرَ، مِنْ أَضْعَافِ الثَّلاَثَةِ، وَمِنْ أَضْعَافِ الأَرْبَعَةِ فيِ الْوَقْتِ ذَاتِهِ.

 

15. 12 kg. buğday satın aldım.

إِشْتَرَيْتُ سِتَّةَ عَشَرَ كِيلاً مِنَ الْقَمْحِ.

 

16. Evimi 42 milyon TL.sına sattım.

بِعْتُ دَاريِ بِإِثَنْينِ وَأَرْبَعِينَ مِليُونَ لِيرَةً تُركِيّةً.

 

17. 372 km.’den daha uzun bir mesafe katettim.

قَطَعْتُ مَسَافةً تَزِيدُ عَلىَ ثَلَثِمِائَةٍ وَإثْنَيْنِ وَسَبْعِينَ كِيلاً.

 

18. Sende ne kadar para var?

كَمَ عِنْدَكَ مِنَ النَّقْدِ؟

 

19. Şu anda 35 milyondan fazla param yok.

لاَ أَمْلِكُ الآنَ أَكْثَرَ مِنْ خَمْسَةٍ وَثَلاَثِينَ مِليُونَ لِيرَةً.

 

20. Fakat yeteri kadar dövizim var.

وَلَكِنِّي أَمْلِكُ مِنَ الْعُمْلَةِ الصَّعْبَةِ مِقْدَارًا كَافِيًا.

 

21. Bende 2732 USD var.

عِنْديِ أَلْفَانِ وَسَبْعُمِائَةٍ وَاثْنَانِ وَثَلاَثُونَ دُولاَرًا أَمِيرِيكِيًّا.

 

22. Kaç çocuğun var.

كَمْ عَدَدُ أَوْلاَدِكَ؟

 

23. Beş tanedirler; üçü erkek, ikisi kız.

عَدَدُهُمْ خَمْسَةٌ: ثَلاَثُ بَنِينَ وَبِنْتَانِ.

 

 

CÜMLELERİN METNE DÖNÜŞTÜRÜLMÜŞ ŞEKLİ:

 

الْعَدَدُ اِسْمٌ يُطْلَقُ عَلىَ قِيْمَةٍ مُعيَّنَةٍ يَدُلُّ عَلَيِهَا رَمْزٌ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيّةِ. مَثَلاً: 3، تَدُلٌّ عَلىَ مَجْمُوعِ ثَلاَثِ وَحَدَاتٍ مِن جِنْسٍ وَاحِدٍ، أَوْ عَلىَ ثَلاَثَةِ أَشْيَاءَ مِنْ أَجْنَاسٍ مُخْتَلِفَةٍ. إِلَيْكُمْ بَعْضُ أَمْثِلةٍ:

-                   كَمْ قَلَمًا تملِكُ؟

-                   كم أنتُمْ؟

-                   3 X 6 = 18 (ثَلاَثَةٌ فيِ سِتَّةٍ، ثَمَانِيَةَ عَشَرَ)

-                   مَا مَعْنيَ الْوَحْدَةِ فيِ مُصْطَلَحِ عِلْمِ الرِّيَاضِيَّاتِ؟

-                   الْوَحْدَةُ اِسْمٌ يُطلَقُ عَلىَ الْعُنْصُرِ الْوَاحِدِ مِنْ جُمْلَةِ الْعَنَاضِرِ الْمُتَجَانِسَةِ. مَثَلاً سَبْعَةٌ أشْيَاءَ مِنْ جِنْسٍ وَاحِدٍ، تَتَكَوَّنُ مِنْ سَبْعِ وَحَدَاتٍ. إذَا قُلْتَ وَضَعْتُ فيِ حَقِيبَتيِ خَمْسَ تُفَّاحَاتٍ، فَالتُّفَّاحَةُ الْوَاحِدَةُ تُمَثِّلُ الْوَحْدَةَ لِهَذِهِ الْمَجْمُوعَةِ.

-                   مَا هُوَ الرَّقَمُ؟

-                   الرَّقَمُ اِسْمٌ يُطْلَقُ عَلىِ كُلِّ رَمْزٍ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيَّةِ. مَثَلاً 4 (أَرْبَعَةٌ)، رَمْزٌ مِنَ الرُّمُوزِ الرِّيَاضِيَّةِ. تَدُلُّ عَلىَ أَرْبَعِ وَحَدَاتٍ مِنْ جِنْسٍ وَاحِدٍ؛ أَوْ عَلىَ أَرْبَعَةِ أَشْيَاءَ مِنْ أَجْنَاسٍ مُخْتُلِفَةٍ. فَإِثْنىَ عَشَرَ، مِنْ أَضْعَافِ الثَّلاَثَةِ، وَمِنْ أَضْعَافِ الأَرْبَعَةِ فيِ الْوَقْتِ ذَاتِهِ. وَنَحو إِشْتَرَيْتُ سِتَّةَ عَشَرَ كِيلاً مِنَ الْقَمْحِ. وَبِعْتُ دَاريِ بِإِثَنْينِ وَأَرْبَعِينَ مِليُونَ لِيرَةً تُركِيّةً. وَقَطَعْتُ مَسَافةً تَزِيدُ عَلىَ ثَلَثِمِائَةٍ وَإثْنَيْنِ وَسَبْعِينَ كِيلاً.

-                   كَمَ عِنْدَكَ مِنَ النَّقْدِ؟

-                   لاَ أَمْلِكُ الآنَ أَكْثَرَ مِنْ خَمْسَةٍ وَثَلاَثِينَ مِليُونَ لِيرَةً. وَلَكِنِّي أَمْلِكُ مِنَ الْعُمْلَةِ الصَّعْبَةِ مِقْدَارًا كَافِيًا. عِنْديِ أَلْفَانِ وَسَبْعُمِائَةٍ وَاثْنَانِ وَثَلاَثُونَ دُولاَرًا أَمِيرِيكِيًّا.

-                   كَمْ عَدَدُ أَوْلاَدِكَ؟

عَدَدُهُمْ خَمْسَةٌ: ثَلاَثُ بَنِينَ وَبِنْتَانِ.

***

 

Web Stats