Tebbet Suresi Mana ve Tefsiri

| 28 Ocak 2014 |
Tebbet Suresi Mana ve Tefsiri


Meal ve Tefsir > Tebbet Suresi Mana ve Tefsiri > Tebbet Suresi Meali > Tebbet Sûresi Tefsiri > Tebbet Suresinin Anlamı > Tebbet Sûresinin Açıklaması

 

 

Meal ve Tefsir > Tebbet Suresi Mana ve Tefsiri > Tebbet Suresi Meali > Tebbet Sûresi Tefsiri > Tebbet Suresinin Anlamı > Tebbet Sûresinin Açıklaması

Tebbet Suresi Mana ve Tefsiri

1- Ebu Leheb’in iki eli kurusun, kurudu da! 2- Malı ve kazandığı kendisine fayda vermedi. 3- Alevli ateşte yanacaktır. 4- Karısı da odun hamalı olarak. 5- Boynunda sağlam hurma lifinden örülmüş bir ip bulunacaktır.

Ayette geçen “tebab” kavramı helak, yıkılış ve kopmak anlamına gelir. Ayet-i kerimedeki birinci “tebbet” bedduadır. ikinci “tebbe” kelimesi ise bu bedduanın gerçekleştiğini ifade etmek içindir. Surenin girişindeki kısa bir ayet hem bedduayı hem de onun gerçekleştiğini ifade etmektedir. Böylece savaş sona ermekte ve perde kapanmaktadır.

Giriş ayetinden sonra gelen kısım ise meydana geleni tasvir edip anlatmaktadır.

“Malı ve kazandığı kendisine fayda vermedi.”

Elleri kurudu ve helak oldu. Kendisi kurudu ve helak oldu. Fakat buna rağmen ne malı ne de çabası kendisine bir fayda sağlamadı. Helakını ve yıkılışını başından savamadı.”

Bu onun dünyadaki hali idi. Ahirete gelince o:

“Alevli ateşte yanacaktır.” Burada ateşin alevli olarak ifade edilişi, ateşin durumunu tasvir edip canlandırmaktadır. Onun alev alev yanışı ve yükselişini çağrıştırmaktadır.

“Karısı da odun hamalı olarak” Bu ateşe onunla birlikte karısı da girecek-tir. Odun taşıdığı halde.

“Boynunda sağlam hurma lifinden örülmüş bir ip bulunacaktır.” Bu iple o ateşte bağlanacaktır veya bu ip kendisinin odun taşıdığı iptir. Ayetin gerçek manası verilip bunun diken olduğu söylenirse, bu ip de onun odun taşıdığı ip olur. Yahut mecazi mana verilir, bu durumda odun taşımaktan amaç kötülüğü taşımak, eziyet ve fenalık uğrunda çaba sarf etmek olur.

Surenin ifade üslubunda derin bir ahenk bulunmaktadır. Atmosferine ve konusuna da uygun bir ahenk. Bu konuyu biraz açmak için “Kuran’da Kıyamet Sahneleri” adlı eserimizden birkaç satır aktarıyoruz. Böylece bu surenin bizzat Ümmü Cemil’in üzerinde nasıl bir şok tesiri yaptığını ve onu nasıl şaşkına çevirdiğini görmek istiyoruz:

“Ebu Leheb, alevli bir ateşe atılacaktır. Odun hamalı olan karısı da hurma lifinden örülü bir iple oraya atılacaktır.”

Hem sözcükler arasında hem de tabloda bir ahenk var. Buradaki cehennem alevli bir ateştir. Ateşin babası Ebu Leheb ona yuvarlanmaktadır. Odun taşıyarak, Muhammed’in yoluna diken atan ve böylece O’na eziyet etmeye çalışan karısı da (ifadenin gerçek ya da mecazi anlamı ile). Odun kendisi ile alevin meydana geldiği nesnedir. Kadın odunları bir iple deste yapmaktadır. Orada alev alev yanan liften dokunmuş bir iple boynundan bağlanmasıdır. Herkes yaptığının karşılığını görsün ve tablonun yalın içeriği tamamlansın diye. Odun ve ip, ateş ve alevin babası olan Ebu Leheb’in ve onun taşıyıcısı olan karısının oraya yuvarlanışı!

Burada kelimelerin tonunda ve vurgusunda da başka bir ahenk görülmektedir. Sözcüklerden elde edilen sesle odun yüklerinin sıkılması ve boynun liften bir iple çekilmesinden çıkan ses arasında bir uyum vardır. Burada odun demetlerini bağlamaya benzeyen bir sertlik bir sıkma görülmektedir. Aynı şey boyna ipin takılıp çekilmesi için de söylenebilir. Ayrıca surenin tümüne yayılmış olan boğma ve tehdid atmosferi ile de uyum sağlamaktadır.

Böylece konuyu anlatan kelimelere yayılmış musiki, olayın tasviri ile ilgili tablolar bütün parçaları ile ve bölümleri ile bir uyum içine girmektedir. Sözler arasındaki cinaslı uyumda, ifade tarzında, her şeyi dengiyle eşleştirme sanatında bu uyum gözükmektedir. Surenin atmosferi ve nüzul sebepleri ile de bir ahenk içine girmektedir. İşte bütün bu sanatkar Kur’an’ın beş kısa bölümden oluşan en kısa surelerinin birinde ifadesini bulmaktadır.

İfadedeki bu güçlü ahenk nedeni ile Ümmü Cemil Hz. Peygamberin kendisini bir şiirle hicvettiğini zannetmiştir. Özellikle bu sure yayılıp içindeki tehdidi yergiyi ve özellikle Ümmü Cemil’i aşağılayıcı tasvir edişiyle bu zan daha da kuvvetlenmiştir. Bu tasvir kendini beğenen, soyluluğu ve zenginliği ile övünen bir kadını aşağılayıcı bir şekilde ortaya koymakta ve onun şu tablosunu çizmektedir: “Boynunda hurma lifinden örülmüş bir ip bulunacaktır.” Hem de araplar-da yayılan bu güçlü üslub ile.

İbni İshak der ki: Bana nakledildi ki: “Odun taşıyıcısı olan Ümmü Cemil kendisi ve kocası hakkında Kur’an’ın inen ayetlerini duyduğunda Hz. Peygambere geldi. Bu sırada Peygamber Mescid-i Haram’da Kabe’nin yanında Ebu Bekir ile oturuyordu. Elinde avucunu dolduran koca bir taş bulunan Ümmü Cemil Peygambere ve Ebu Bekir’e yaklaştığında yüce Allah onun Peygamberi görmesi engelledi. Sadece Ebu Bekir’i görüyordu. `Ey Ebu Bekir arkadaşın nerde? Onun beni hicvettiğini duydum. Allah’a andolsun ki: Eğer O’nu görürsem bu taşı O’nun ağzı üzerine indiririm. Allah’a yemin ederim ki ben de şairim!’ deyip sonra şu beytini okudu:

Karalayan birine baş kaldırdık. Kaçtık O’nun emirlerinden.

Sonra dönüp gitti. Ebu Bekir: “Ey Allah’ın Rasulü O seni görmedi mi?” diye sordu. Peygamber: `Beni görmedi. Allah beni onun gözünden sakladı.’ karşılığını verdi.”

Hafız Ebu Bekir Bezzar -isnadı ile- ibni Abbas’tan şöyle bir rivayet aktarıyor: “Ebu Leheb’in elleri kurusun, kurudu da.” suresi indiğinde Ebu Leheb’in karısı geldi. Hz. Peygamber Ebu Bekir’le birlikte oturuyordu. Ebu Bekir O’na dedi ki; `bir kenara çekilsen de seni bir şeyle rahatsız etmese’ dedi. Hz. Peygamber şöyle buyurdu: `Onunla arama perde gerilecektir.’ Kadın geldi. Ebu Bekir’i gördü. `Ey Ebu Bekir! Arkadaşın bizi hicvetmiş’ dedi. Ebu Bekir: `Bu binanın Rabbine andolsun ki hayır. O şiir söylemez ve böyle şeyleri ağzına almaz’ dedi. Kadın, `Şüphesiz sen doğru söylüyorsun’ dedi. Kadın gittiğinde Hz. Ebu Bekir: `Seni görmedi mi?’ diye Hz. Peygambere sordu. Hz. Peygamber, `Hayır, bir melek o gidinceye kadar beni ondan sakladı’ buyurdu.”

İşte kadın şiir zannettiği bu sözün etkisi ile bu kadar öfkelenmiş ve tıkanmıştı. (O sırada hiciv ancak şiirle yapılıyordu.) Ebu Bekir doğru olarak böyle bir şeyin olmadığını ifade etmişti Ona! Fakat surenin ayetlerinde hakim olan hafife alma, bir duyguyu harekete geçiren aşağılayıcı tablo ebedi kitaba kaydedilmişti. Artık varlığın sayfalarına da geçilmişti. Bütün bu varlık artık Ebu Leheb ve karısına Allah’ın ve Peygamberinin davasına karşı kurdukları tuzak yüzünden Allah’ın gazabını ve onlarla savayı dile getiriyordu. Allah’ın davasına karşı tuzak kuranların dünyadaki cezası yıkım ve helak, aşağılanma ve alaya alınma, ahrette ise ateşti. Bu tam onların yaptıklarına uygun bir cezaydı. Bunlara ilave olarak hem dünya hem de ahirette zillete işaret eden ipin verdiği eziyet vardır.


Etiketler :   , , , , , , , , , ,

Bu Yazı Toplam - 232 - Defa Okundu



Benzer yazılar